TAHITI INFOS, les informations de Tahiti

Facebook
Twitter
RSS
I phone App
Androïd
Newsletter

FENUACOMMUNICATION, Fare Ute, immeuble SAT NUI BP 40160 98 713 Papeete Polynésie Française. Tel:40 43 49 49


Te mau Fa’aotira’a a te ‘Āpo’ora’a a te mau Fa’aterehau, mahana toru 28 no Titema 2016  28/12/2016

Ho'e Pupareni Uira Maramarama (Smart Grid) i te Fare Ha'apiira'a Tuatoru

Ua vauvau mai te Mono-Peretiteni i roto i te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau i te ho'e anira'a tauturu moni no te horo'a na te Fare Ha'apiira'a Tuatoru no Porinetia farani, no te tamau noara'a'tu i te paturu faufa'a monira'a i te ho'e parau tuatapapa piihia « MIREIL », no ni'a i te tuatapapara'a i te mau pupa reni na'ina'i maramarama, ia au i te fa'aaura'a pu'etau matahiti rau ADEME-Haufenua.

Taua parau tuatapapara'a ra, o te ravehia mai na ma te manui rahi i roto i te matahiti matamua e Franco FERRUCCI tane, i roto i te Pu 'ihi ma'imira'a GEPASUD, no te hamanira'a ia i te ho'e hoho'a no te pupa reni ha'iha'i maramarama, e tano no te mau fenua mai to tatou nei, no te fa'ahotu tanotanomaita'i i te mau ito fa'a'apihia e fatuhia nei e Porinetia farani e na reira atu, no te fa'aiti i to'na ta'amura'a i ni'a i te mau mori 'arahu. Ua riro te reira tuatapapara'a ei tahua rahi note 'ihi ma'imira'a e no te mau 'ohipa 'api. .
I roto i te matahiti matamua no taua parau tuatapaparaa ra, ua niuhia te mau tapura 'ohipa i ni'a iho i te hamanira'a e te ha'aputura'a i te to'eto'e. E fa'a'itehia mai te mau numera matamua i te 'eperera 2017, te fa'aora'a i tereira fa'anahora'a i roto i te ho'e pupa reni ha'iha'i huru 'a'ano atu a na roto i te tamatamatara'a. E rave ato'ahia te reira mau hoho'a i ni'a i te tai è atu mau fare rarahi e aore ia 'amuira'a fare rarahi, no te fa'a'ohipa i te reira hoho'a.

Ma te ti'aturi e pahono mai te reira i te mau fa no te Hoho'a no te Fa'arava'ira'a Itouira 2015-2030 a Porinetia farani, ua ha'amana te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau i te tu'ura'a mana'o o te Mono-Peretiteni, ti'a'au i te mau Ito.

No te tahi è atu mau ha'amaramaramara hau atu no ni'a i te mau « smart grids », mau pupa reni uira maramarama », e rave rahi te mau mana'o tu'u o te CRE no te mau motura 'ihi roro ha'apiira'a i ni'a i teie tahua i muri nei : http://modules-pedagogiques.cre.fr/m4/index.html


Ho’e fare rahi mauha’ a tautaira’a i ni’a i te tahua no te roto miti no Faratea

No te fa’arahi i te tauturura ‘a i te feia ‘aravihi no te toro’a rava’ai, ua fa ‘aau te ‘Apo’ora’ahau e ha’amaita’i e rave rahi mau tahua o tei horo’ahia i roto i te Fa’aterera’a no te mau Punavai Faufa’a Moana e no roto i te fenua, e no te tuha’a ihoa ra no te tahua roto moana no Faratea o te pu’ohu ra e 8 839 metera tuea, o tei horo’ahia e tae roa mai i teie mahana i roto i te rima no te faito ‘ahuru rahira’a feia rava’ai ‘aravihi no te poro no Taravao (Afaahiti e Faaone), o te vai matara noa i te ta’ato’ara’a no te huira’atira, no te tu’u atu i roto i te miti i to ratou mau poti.

Taua tahua ra, na roto i to'na mau faito rarahira'a e to'na ti'ara'a, ua riro ia ei mea tano maita'i no te ha'amau fa'ahotu i te ho'e pu no te mau tareni fa'ata'ahia no te mau tapura 'ohipa a te feia rava'ai, mai te hamanira'a i te pape to'eto'e 'apa'apa na'ina'i, ei vahi titora'a i te mau pahi i te mori, e aore a ia, mai te ho'e matete ho'ora'a i'a. Te hia'aira'a ru roa a'e o te feia rava'i o te pape to'eto'e ia no ta ratou mau tareni i te mahana tata'itahi. Notaua fa ra, ua fa'aotihia e patu i te ho'e fare rahi mauha'a rava'aira'a, e matini hamanira'a pape to'eto'e to roto, o te fa'arava'i mai a i te horo'ara'a i te pape to'eto'e nna te feia rava'ai no te mau poro ato'a no tai'arapu.

No te fa'atupu i te reira mau tapura 'ohipa, ua fa'ati'a te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau i te Fa'aterera'a no te mau punvai faufa'a moana e no roto i te fenua ia horo'a i te fa'aterera'a tapura 'ohipa no taua 'opuara'a ra i roto i te TNAD no te ho'e moni ta'ato'a aroarohia i ni'a i te 30 mirioni toata farane.


Ha'amanara'a i te tarifa no te hi'ora'a i te fa'atu'atira'a i ni'a i te pupa reni no te pu'etau 2017-2018 a te Pu no te mau fare rata e no te mau taniuniura'a, a « VINI e a Pacific Mobile Telecom » mai te fa'ata'ahia e te fa'aturera'a no te mau taniuniura'a


Ua ma'iti te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau e ha'amana i te mau tarifa no te matete rahi i rotopu i te mau pu fa'atere no te mau taniuniura'a. Teie atura ia o tei ha'amanahia ei 'ohura'a tarifa no 2017-2018 :
- Te tarifa hi'ora'a no te fa'atu'atira'a i ni'a i te reni reo o te OPT,
- Te tarifa hi'ora'a no te fa'atu'atira'a i ni'a i te reni no te mau tareni e vai i te fenua nei a OPT,
- Te tarifa hi'ora'a no te fa'atu'atira'a i ni'a i te reni no te tareni na roto ia Honotua a te OPT,
- Te hope'ara'a no te taniuniura'a reo VINI,
- Te hope'ara'a no te taniuniura'a reo PMT.


Ua mara'a te 'initi no te ti'ara'a 'ohipa e 2,8%

I roto i ta'na parau pia no te 26 no titema i ma'iri, ua 'ite mai te Pu no te Matutura'a e no te 'ava'e 'atopa 2016, ua mara'a te ti'ara'a 'ohipa no te tuha'a tapiho'ora'a i roto i te patura'a, te tapiho'ora'a e te hotera.

'Oia mau, na roto i te ho'e mara'ara'a 'api o tei 'iteahia i te 'atopa (+1,0%), ua mara'a te ti'ara'a 'ohipa i roto i te patura'a (+2,4%), te tapiho'ora'a (+1,4%), te hotera – te fare tama'ara'a (+0,7%) e i roto i te tahi at mau tareni (+1,0%). Ua iti rii maira 'oia i roto i te mau pu hamanira'a tauiha'a (-0.8%).

I roto i na 'ava'e 12, ua mara'a te 'initi o te ti'ara'a 'ohipa hau atu i te + 2,8 % 'are'a te tauira'a matahiti i 'iteahia mai i roto ho'e matahiti no te pu'etau 2011 e tae mai 2015, ua mau ia i ni'a i te - 1,1 %.

Te reira, 'au a'e ia te numera tauto'ora'a tamau i fa'a'ohipahia mai e te 'Apo'ora'ahau e te ho'era'a te mau puai ora no te Fenua no te ha'amahuta i ta tatou fa'arava'ira'a faufa'a.

E mea rahi a o te toe nei no te tinai i te 'orera'a e roaa te ho'e ti'ara'a 'ohipa o tei 'ota'ahia mai e na matahitii 10 i mahemo i Porinetia nei. Tera ra, ua riro teie mau numera hope'a no te hope'ara'a o 2016, ei mau numera tia'iturura'a no te matahiti 2017, o te titauhia ia riro mai ei matahi no te 'arora'a ia tupu mai te ti'ara'a toro'a 'ohipa.


Re ta'a-è na te 'Apo'ora'ahau

I muri a'e i na tata'ura'a e 3 no te fa'atupu i te fa'ahotura'a i te mau taiete 'ohipa o tei fa'ahaerehia mai na i te tetepa ra 2016, ua hina'aro te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau e horo'a ho'e re ta'a-è hau na te 'Apo'ora'ahau, no te fa'arava'ira'a faufa'a fa'a'ohu e no te rorouira.

No te fa'atupu i te reira, ua ha'amauhia mai ho'e Tomite o te 'amui i te mau Fa'aterera'ahau ato'a no te fa'arava'ira'a faufa'a, no te fa'a'apura'a e no te 'arutaimareva.
Ua putuputu taua Tomite ra i te mahana pae ra 23 no titema 2016 i te hora 9 i te po'ipo'i i te Fare Pote'e i te Fa'aterera'ahau no te Ha'amahutaraa Fa'arava'ira'a Faufa'a, no te ma'itira'a i taua 'aito ra no taua re ta'a-è ra no roto mai i te mau tuha'a i fa'ahitihia'tu na.
No reira, te mau 'afa'i 'opuara'a o tei tape'ahia mai no taua mau tuha'a ra no te rapa'aura'a ma'a, no te fa'arava'ira'a faufa'a fa'a'ohu e no te rorouira, o te Taiete Fa'aapu Porinetia ia e o Tahiti Costomize e o Fenua Market.

E tupu te 'operera'a i te mau re hau i te 'ava'e tenuare 2017.


Horo'ara'a i te mau tauturu fafa'a moni na roto i te fa'anahora'a tauturu no te ha'afaufa'a i te mau tapiho'ora'a na'ina'i e te mau fare tama'ara'a

Na roto i te fa'anahora'a no ta'na hoho'a no te ha'amahuta i te fa'arava'ira'a faufa'a, ua ha'amau mai te Haufenua i te ho'e tauturu no te f'ahotu fa'ahou i te mau tapiho'ora'a na'ina'i e i te mau fare tama'ara'a no te mape'e ia ratou i roto i ta ratou mau 'opuara'a no te ha'amaita'i mai i te fa'atianira'a ia pupara rahi atu te hoani i ta ratou mau poro ho'ora'a e i ta ratou mau fare tama'ara'a i Porinetia farani.

No te reira, ua fa'aoti te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau e horo'a ho'e tauturu i ni'a i te faito :
- na te Taiete SARL KILI CORNER ;
- na te Taiete SARL HAMANIRA'A FARAOA MONAMONA BON APETAHI.


Horo'ara'a i te mau tauturu moni na roto i te mau fa'anahora'a tauturu mauha'a na te mau taiete na'ina'i e tauturu no te fa'ahotu fa'ahou i te mau faretoa na'ina'i e te mau fare tama'ara'a

Na roto i te fa'anahora'a no ta'na hoho'a no te ha'amahuta i te fa'arava'ira'a faufa'a, ua ha'amau mai te Haufenua i te ho'e tauturu mauha'a na te mau taiete na'ina'i no te mape'e ia ratou i roto i ta ratou mau 'opuara'a no te fa'atupu e no te fa'ahotu i te tapura 'ohipa e ho'e tauturu no te fa'ahotu fa'ahou i te mau faretoa na'ina'i e te mau fare tama'ara'a o te tauto'o ra ia hani rahihia e te ta'ata i te haere pupara atu i ta ratou mau faretoa e mau fare tama'ara'a i Porinetia farani nei.

No te reira, ua horo'a te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau na te Totaiete EURL CARTE BLANCHE.


Horo'ara'a i te ho'e tauturu moni hapa no te terera'a 'ohipa roto na te mau pu a te hau no te ha'apiira'a no Porinetia farani, mau fare ha'apiira'a pirituarua e tuarua (EPEPF).

Mai te ha'amatara'a ha'apiira'a mai no 'atete 2016, ua fa'ahaere mai te Fa'aterera'ahau no te Ha'apiira'a, ma te 'apitihia mai e te mau ra'atira no te mau pu fare ha'apiira'a e te mau pupu 'ihi ferurira'a mana'o e ha'apiira'a, i te ho'e pu'etau no te fa'a'itera'a e no te ha'amaramaramara'a no ni'a i teie parau e te vaira te mau 'afata totiare fa'ata'ahia na te 'utuafare fetii ha'iha'i. Ua niuhia te fa'anahora'a no te mau 'afata totiare i ni'a iho i te fa'anahora'a no te ho'e 'afata tamatahiti. Horo'ahia mai e te Haunui na te mau pu fare ha'apiira'a no te tuatahi.

Ta'na fa matamua roa o te 'afa'ira'a ia i te ho'e tauturu no te mau piahi e mea fifi roa te ti'ara'a o to ratou mau 'utuafare fetii no te amo i te mau titaura'a eaore ra te mau ha'amau'ara'a no ni'a i te ha'apiira'a mai te mau ha'amau'ara'a no te 'ea (titi'a mata, no te parauparaura'a...), te mau ha'amau'ara'a no ni'a i te 'afa-nohora'a, e aore a ia, mai te mau ha'amau'ara'a no te mau mea hina'aro rahi roahia a'e (te mau 'a'ahu, te mau parau ti'ara'a ma'a,etv....). E fa'atere'auhia te ti'a'aura'a i te reira mau 'afata totiare i roto ia au i te mau titaura'a no te ora'a e no te mau hia'aira'a o te mau 'utuafare fetii. Ua fa'a'ohiehia te mau fa'aturera'a no te horo'ara'a i te reira mau 'afata ia vitiviti i te pahonohia te mau hia'aira'a o te mau utuafare fetii. 'Oia mau, 'eiaha te fifi faufa'a moni o te mau 'utuafarefetii ia riro ei tape'a i te manuiara'a o te ha'apiira'a a te ho'e piahi.

Ua rave a'ehia na te ho'e 'opereperera'a matamua roa i te mau faufa'a moni na ni'a i te mau pu fare ha'apiira'a i te ha'amatara'a ha'apiira'a no 'atete ra. I roto i ta'na putuputura'a no te 28 no titema 2016, ua ha'amana te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau no te 28 no titema 2016, ua ha'amana te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau, e horo'a i te ho'e tauturu moni hapa no te terera'a 'ohipa roto a te mau EPEPF o tei 'iteahia to ratou mau hia'aira'a e o tei tano te mau tumu ia au i te vehirata i fa'ata'ahia. Tei ni'a taua tauturu moni ra i te faito 10 377 893 toata farane, o te 'opereperehia'tu na ni'a i te mau pu fare ha'apiira'a e tere ra ia au i te mau titaura'a i ha'amauhia e i te 'aimamaura'a o te mau 'afata faufa'a totiare no te ono 'ava'e matamua o te matahiti ha'apiira'a 2016-2017.


Horo'ara'a i te ho'e tauturu moni no te terera'a 'ohipa roto a te Pu no te Feia 'Api e no te mau Tu'aro no Porinetia farani

Ei rave'a e mara'a ai ai i te Pu no te Feia 'Api e no te mau Tu'aro no Porinetia farani (PFTPF=IJSPF) e fa'atere'au noa i ta'na tareni no te ti'a'au e no te fa'atere'au i te ta'ato'ara'a no ta'na mau mauha'a tu'aro e totiare-ha'apiira'a, ua horo'a te Haufenua na taua Pu ra ho'e tauturu moni terera'a 'ohipa roto.

No reira, ua hi'opo'a te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau no te 28 iho nei no titema 2016, ho'e pu'eparau anira'a tauturu moni terera'a 'ohipa roto no te ho'e faito e 70 000 000 toata farane, no te rave i te mau tapura 'ohipa no te tata'ira'a, no te fa'a'apira'a, no te fa'atanora'a i ni'a i te titaura'a a te ture, te mau tute no te hi'opo'ara'a, e te mau moni 'ohipa tapatana rau no taua mau pu tu'aro ra.


Horo'ara'a i te mau tauturu moni no te terera'a 'ohipa roto a te mau ta'atira'a tu'aro e a te feia 'api.

Ua hi'opo'a te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau e 25 mau pu'eparau anira'a tauturu moni no te paturu faufa'a monira'a i te mau tapura 'ohipa rarahi a te mau ta'atira'a tu'aro no te ho'e tino moni ta'ato'a e 42 339 885 toata farane. Teie i muri nei te mau tauturu moni o tei horo'ahia :

Mau tauturu moni no te terera'a 'ohipa roto :

- TA'ATIRA'A TE MOOREA TAIETE, no te faito e 200 000 toata farane ;
- TA'ATIRA'A HEIVA I TATAKOTO, no te faito e 2 000 000 toata farane;
- TA'ATIRA'A MATA ARE VA’A, no te faito e 250 200 toata farane ;
- TA'ATIRA'A PIRAE VA’A, no te faito e 100 000 toata farane;
- TA'ATIRA'A PUNAAUIA TAIETE FA'AHORORA'A POPO 'ORAPA, no te faito e 200 000 toata farane ;
- TA'ATIRA'A TU'ARO FAA’A FA'AHORORA'A POPO 'ORAPA “ARO”, no te faito e 200 000 toata farane ;
- TA'ATIRA'A TU'ARO MANU URA, no te faito e 1 990 733 toata farane;
- TA'ATIRA'A TU'ARO RAIRA, no te faito e 400 300 toata farane ;
- 'AMUITAHIRA'A NO TE MAU 'OHIPA RAITA , no te faito e 1 500 000 toata farane;
- TOMITE NO TE MAU TU'ARO E FEI 'API NO TAIARAPU TO 'O'A O TE RA, no te faito e 1 500 000 toata farane ;
- 'AMUITAHIRA'A NO TE MAU TA'ATIRA'A A TE FEIA 'API NO PUNAAUIA, no te faito e 2 000 000 toata farane ;
- 'AMUITAHIRA'A TAHITI NO TE 'IE, no te faito e 4 767 000 toata farane;
- 'AMUITAHIRA'A TAHITI NO TE MAO'ARA'A POPO I ROTO I TE 'ETE, no te faito e 5 521 000 toata farane ;
- 'AMUITAHIRA'A TAHITI NO TE 'IE E NO TE FA'ATUPURA'A I TE « TAHITI PEARL REGATTA », no te faito e 2 000 000 toata farane;
- 'AMUIRA'A TU'ARO A TE MAU FARE HA'APIIRA'A TUATAHI, no te faito e 1 702 000 toata farane ;
- TOMITE NO TE MAU TARENI 'OIRE NO TAI'ARAPU TO 'O'A O TE RA, no te faito e 600 000 toata farane ;
- 'AMUIRA'A NO TE TU'ARO HA'APIIRA'A PORINETIA no te faito e 2 657 000 toata farane ;
- 'AMUITAHIRA'A PORINETIA NO TE TAPUTO E NO TE MA TARENI AUTOTAIETE, no te faito e 2 000 000 toata farane ;
- TA'ATIRA'A FA'AHORORA'A POPO 'ORAPA TAIETE NO PIRAE, no te faito e 200 000 toata farane ;
- PU NO TE FEIA 'API E NO TE MAU TU'ARO NO PORINETIA FARANI, no te faito e 4 164 000 toata farane ;
- TA'ATIRA'A AUTAIPERA'A NO TE FARE HA'APIIRA'A TUARUA PAULO GAUGUIN, no te faito e 1 480 592 toata farane ;
-
Tauturu moni no te fa’ahotura’a:

- TA'ATIRA'A TU'ARO PADDLING CONNECTION , no te faito e 4 146 600 toata farane
- TA'ATIRA'A TAHITI TAPUTO TAPONE 'IMIRA'A, no te faito e 375 000 toata farane ;
- 'AMUITAHIRA'A PORINETIA NO TE TAPUTO TAPONE, no te faito e 3 500 000 toata farane.


Mau tarena ha'apiira'a 2017/2018, 2018/2019 et 2019/2020.


Ua ha'amana te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau i te tarena ha'apiira'a toru matahiti mai te 2017 e tae atu i te 2020 a te ta'ato'ara'a no te mau fare ha'apiira'a, CJA e mau pu fare ha'apiira'a no Porinetia farani.

Ua fariihia mai teie tarena e te Tomite Teitei no te Ha'apiira'a i te 15 no titema i ma'iri a'e nei. Ia au i te fa'anahora'a ture, e 36 hepetoma i roto i te matahiti ha'apiira'a, ma te tu'u ato'a mai i roto i te mau mahana 'ohipa 'ore hapa a Porinetia farani. E 9 'afa mahana no te mau farereira'a 'ihi roro ha'apiira'a no te mau ha'apii tamarii no te tuatahi.

Ua hna'aro te Fa'aterera'ahau no te Ha'apiira'a e hamani mai ho'e noa tarena na te ta'ato'ara'a, no te fa'atano ato'a i ni'a i te mau tarena a te mau tuatahi e tuarua i ni'a i te ta'ato'ara'a no te fenua no Porinetia farani no te pahono i te mau hia'aira'a o te mau 'utuafare fetii, e te haere ra ta ratou mau tamarii i te ha'apiira'a i roto i te mau pu fare ha'apiira'a tuatahi e i roto ato'a i te maupu fare ha'apiira'a tuarua. E fana'o ato'a ia te mau piahi no te tuarua ho'e hepetoma fa'afa'aeara'a ha'apiira'a i te 'ava'e me e te araira'a 'eiaha ia amo noa noa ma te mutu 'ore 11 hepetoma ha'apiira'a tamau.

E 'iriti mai teie tarena i te tuhara'a tamau e te titi'aifaro i roto e 5 hepetoma ha'apiira'a ma te tano maita'i te mau fa'afa'aeara'a ha'apiira'a. Na roto i te fa'atanora'ahia te mau fa'afa'aeara'a i nhi'a i te mau mahana 'ohipa 'ore, e fa'aiti maite reira i te fa'ataura'a i te haere i te ha'apiira'a.

Te mau pu'etau no te mau fa'a'orera'a ha'apiira'a no te ho'e roara'a e piti hepetoma na te reira e 'iriti i te 'uputa ia ho'i te mau tamarii o te mau motu, e haere ra i te ha'apiira'a i roto i te mau pu fare ha'apiira'a, i roto i to ratou mau 'utuafare fetii. Ua nehenehe na roto i te ma'itira'ahia te 'afata terera'a faufa'a no 2017,e amo i te fa'aho'ira'a hapa i te mau fa'a'orera'a ha'apiira'a, no te mau fa'a'orera'a ha'apiira'a no te Toussaint, i tamatahia mai na i te 2016.


'Opuara'a ture 'Ai'a no ni'a i te Ture 'Avei'a no te Ha'apiira'a a Porinetia farani

Ua hi'opo'a te 'Apo'ora'a a te mau Fa'aterehau i te 'opuara'a ture 'Ai'a no ni'a i te Ture 'Avei'a no te Ha'apiira'a a Porinetia farani, o ei vauvauhia mai e o tei ha'amanahia e te ta'ato'ara'a o te mau mero no te Tomite Teitei no te Ha'apiira'a i te 15 no titema 2016.
Tae roa mai i teie mahana, ua riro noa na te Ture 'Avei'a no te Ha'apiira'a ei ture 'anetihia i ni'a i te Ture 'Ai'a n° 2011-22 no te 29 no 'atete 2011 o te fa'aoti ra i te mau fa'aturera'a tumu o ta te porotita ha'apiira'a e fa'a'ohipa no te ha'amara'ara'a. Ua natihia te reira mau fa'aturera'a o te fa'atupu mai i te hope'ara'a iho o te 'opuara'a ha'apiira'a no te « ho'e ha'apiira'a no te ta'ato'ara'a, te ho'e ha'apiira'a hotu, te ho'e ha'apiira'a vai matara »

Ua fa'atumuhiamai e ua ha'amanahia te Ture 'Avei'a no te Ha'apiira'a e te fa'aotira'a mana n° 2016-59/APF no te 7 no tiurai 2016. No reira, e turai 'oia i te porotita ha'apiira'a a Porinetia farani i roto i te ho'e arata'ira'a hotu, 'oia ho'i, te tanora'a i ni'a iho i te fa'a'ohipara'a i ni'a iho i te tahua (tavinira'a a te hau, tuha'a 'ihi roro ha'apiira'a, mau fare ha'apiira'a, mau pu fare ha'apiira'a) na roto i te fa'ata'ara'a i te mau fa ru roa a'e, te fa'a'ohipara'a i te mau tapura 'ohipa no roto mai, e te hamanira'a i te mau fa'a'itera'a o te matara mai na roto i te reira hotura'a.

I teie mahana, e mea titauhia ia ha'amauhia ei ture 'Ai'a. 'Oia mau, te fa'anahora'a e ha'amau i roto i te Ture 'Avei'a no te Ha'apiira'a i te ho'e hoho'a ture, o te 'itea ato'ahia mai e te e Porinetia farani e te Haunui, to'na ihoa ra fa no te hotu, i roto i te fa'aaura'a n° 99-16 no te 22 no 'atopa 2016 no ni'a i te ha'apiira'a i Porinetia farani. No reira, te ture no te Ture 'Avei'a Ha'apiira'a hamanihia ei ture na te reira e fa'ata'a mai i te mau mana'o tumu i te pae no te mau titaura'a a te ha'apiira'a, no te 'orera'a e manuia i roto i te ha'apiira'a. Te reira mau rave'a no te patura'a ia i te « ho'e ha'apiira'a no te ta'ato'ara'a, te ho'e ha'apiira'a hotu, te ho'e ha'apiira'a vai matara »

I roto i te hi'ora'a matamua, ua riro teie ture 'Ai'a ei rave'a no te ha'apuai i te mau fa'anahora'a no te tuha'a titaura'a ia haere i te ha'apiira'a. I Porinetia farani nei, ua fa'ahepohia te mau tamarii ato'a ia haere i te ha'apiira'a mai te 5 matahiti e tae atu ite 16 matahiti. E ti'ara'a mana te ha'apiira'a no te ho'e tamarii e ia fa'a'ohipahia te mau mea atoa ia aurarohia te reira. E nehenehe taua mau ha'apiira'a ra e horo'ahia i roto i te mau pu fare ha'apiira'a a te hau e ate unuma, na roto i te fa'aaura'a ta'atira'a e te Haunui, i roto anei i te mau 'utuafare fetii. Ua 'o'omohia i roto i teie ture 'Ai'a te ha'apiira'a i roto i te mau pu unuma.

Ua riro te fa'ataura'a i e haere i te ha'apiira'a ei ma'i e ei fifi i Porinetia farani nei. No reira, e mea titauhia ia fa'aarahia te mau ti'a mana no te reira fifi, ia araihia e ia tinaihia te fa'atau ha'apiira'a.

I te piti o te tuha'a, e fa'ata'a mai teieture 'AI'a i te titaura'a a te ture no te ti'ara'a o te mau piahi e fa'aru'e vave ra i te ha'apiira'a, ia 'iteahia ratou e te Fa'aterera'ahau no te Ha'apiira'a e ia mape'ehia ratou e te Fa'aterera'ahau no te Ha'apiira'a, e te tahua no te tauturura'a a te Fa'aterera'a Rahi no te Ha'apiira'a e no te mau Ha'apiira'a. Na te fa'aru'e vavera'a i te ha'apiira'a e fa'arahi nei i te mau fifi totiare e 'ore ato'a ai e o i ni'a i te ho'e ti'ara'a 'ohipa. E mea rahi te mau piahi o te fa'aea mai nei i te ha'apiira'a e 'aita nei a ta ratou e parau tu'ite e 'aita nei a ho'e iti noa a'e 'aravihi no te toro'a 'ohipa. I Porinetia farani nei, 'aita a e fa'autu'ara'a ture papu no te fa'aru'e vavera'a i te ha'apiira'a.

Ei fa'ahopera'a, teie 'opuara'a ture 'AI'a, e rave fa'ahou mai 'oia te mau tapura 'ohipa a te 'Apo'ora'arahi no Porinetia farani no titema 2015 ra, no te fa'ao e no te ha'afaufa'a i te fa'atianira'a ha'apiira'a (te tauturu a te mau ta'ata, e a te mau ta'atira'a no rapae'au, tauturu a te mau piahi tahito) ei mauha'a no te tatara i te mau fifi, i roto i te mau fa'atere fare ha'apiira'a, i te mau fa'atere pu fare ha'apiira'a no te tuarua e no te mau pu ha'apiira'a ia fana'o te ta'ato'ara'a i te ho'e ha'apiira'a maita'i e te ho'e ha'apiira'a toro'a no te ta'ato'ara'a. Ua riro te 'o'omora'a i te reira i roto i te Ture 'Avei'a no te Ha'apiira'a ei rave puai no te arai i te mau fa'ahuehuera'a i roto i te mau fare ha'apiira'a no Porinetia farani.


Nominora'a ia Manouche Lehartel vahine ei Fa'atere vahine Mono Pu'etau Tia'i no te Fare Manaha no Tahiti e no te mau Motu

Ua fa'a'ite mai te Fa'aterehau no te Ta'ere i mua i te 'Apo'ora'a a a te mau Fa'aterehau i te nominora'ahia ei Fa'atere vahine Mono Pu'etau Tia'i o Manouche LEHARTEL, i ni'a i te Fa'aterera'a no te Fare Manaha no Tahiti e no te mau Motu. 'Oia mau, o Théano JAILLET, o tei amo mai na i te ti'ara'a Fa'atere vahine no te Fare Manaha a 5 matahiti i teie nei, ua manuia mai nei 'oia i roto i te hi'opo'ara'a haunui e nehenehe ai 'oia e o i roto i te tino no te mau tino mana ha'aputu faufa'a tauiha'a a te fenua. E 'uputa fa'ahiahia rahi mau te reira no'na, e ua ha'apoupou atu te Fa'aterehau no te Ta'ere ia'na no te reira ti'ara'a toro'a 'api e te hanahana 'oa'oa.

Ei rave'a no te paruru arai tamau noara'a i te tapura 'ohipa 'ihi 'imira'a rave'a o tei ha'amauhia no na matahiti e piti e haere maira i mua nei, no te pae no te 'ihi rave'a 'aravihi ta'ee a Porinetia farani, e amo mai ia o Manouche LEHARTEL vahine i te Fa'aterera'a o te Fare Manaha. 'Inaha, ua amo maoro mai na 'oia i te ti'a'aura'a i taua pu ra : Fa'atere vahine tahito no te Fare Manaha, tei roto roa 'oia i taua tareni ra, na ni'a i to'na ti'ara'a Vana'a Faremanaha no te miti'a'iri ha'aputura'a i te mau tauiha'a ha'aputu.

Nouveau commentaire :
Facebook Twitter

800 caractères maxi autorisés.
Les dispositifs mis en œuvre pour lutter contre les contenus illicites, s'agissant des contenus publiés sur les espaces de contribution personnelle des internautes , exposés par le 10° de l'article 1er du décret du 29 octobre 2009 , autorisent toute personne à signaler la présence de tels contenus et à l'éditeur de les retirer promptement ou d'en rendre l'accès impossible". Merci de nous signaler tout contenu illicites à contact@tahiti-infos.com. D'autre part, l'équipe de Tahiti-infos ne peut être tenue pour responsable de la valeur des propos qui seront entretenus dans les commentaires. Elle attire cependant votre attention sur le fait qu'elle ne pourra tolérer aucun commentaire à caractère insultant,diffamatoire, raciste, discriminatoire, infamant, pornographique ou ne respectant pas l'éthique de la personne ou les bonnes mœurs de quelque manière qu'il soit. Tahiti Infos se réserve le droit de supprimer immédiatement ce type de message s'il devait se présenter. Tahiti Infos se réserve le droit de supprimer l'adresse d'un site internet dans un message s'il est estimé qu'il dissimule un caractère publicitaire ou s'il a été "emprunté" de manière malveillante. Merci de votre compréhension.

Signaler un abus